Sermon Jamita MINGGU
Minggu V Dung Trinitatis, 5 Juli 2026
Haluaon ni Saluhut Bangso
Sakaria 8: 20
– 23
1.
Patujolo
Buku Sakaria on disurathon dung hamumulak ni bangso Juda sian tano Babel. Mangihuthon angka pande bisuk Padan na Robi adong dua periode panuratan ni buku on. Periode na parjolo di taon 520-518 andorang so Kristus (SM) ima panuratan ni bindu 1 - 8. Marisihon angka pangungkapon ni Debata tu si Sakaria, Dung i, di taon 480 - 470 SM ma panuratan ni bindu 9 - 14 marisihon panurirangon mesianik. Sapartingkian do panghobasion ni panurirang Sakaria on dohot panurirang Hagai. Ia pangondolan ni panurirangon nasida ima paulihon ruhut ni ngolu haporseaon ni bangso i. Maol do ngolu na niadopan ni halak Juda uju mulak nasida sian Babel tu Jerusalem. Ai nunga tibu tarulang huta Jerusalem nang dohot bagas joro ni Tuhan i.
Dibahen i dipabangkit Debata ma si Sakaria gabe panurirang tu tongatonga bangso i. Marhite ibana naeng dipasahat Debata tu bangso i hata pangapulion dohot na patoguhon panghirimon ni nasida di haluaon sipamasaon ni Debata. Marhite pangungkapon angka na pinapatar ni Debata tu si Sakaria gabe sada tanda do i na so ditadinghon Debata bangso i. Marpadan do Ibana paluaonNa bangsoNa i, paulihon Jerusalem dohot na prohon dame tu tongatonga nasida. Marhite isi ni bindu 8 on taida secara khusus panurirang i ditaringoti padan laho pauliulihon muse Jerusalem gabe huta hasintongan (8:3) jala pangisina gabe angka na martua.
Alai sangkap na pauliulihon i ndada holan tu halak Israel sambing patupaon ni Debata alai dohot tu sude bangso di tano on. Marhite turpuk on naeng pamasaon ni Debata sada barita gok hamuliaon ni hasangaponNa, Ro ma uduran ni angka bangso dohot pangisi ni huta na bolon laho mangalului jala rap marsomba tu jolo ni Debata. Marsigantung do nasida tu suhisuhi ni ulos ni sahalak Jahudi. Marhite panurirangon on dipaboa do tu hita paboa nunga sian partingkian Padan na Robi nunga disangkap Debata masa haluaon tu saluhut bangso. Asa, ndada sangkap na imbaru taringot tu haluaon ni angka bangso parbegu mangihuthon pardalanan ni ngolu ni haporseaon ni bangso Israel. Ia disi ditaringoti haluaon ni bangso i nunga dohot di bagasanna sangka haluaon tu angka bangso na asing dipatupa Debata. I do na pinaboa ni turpuk on tu hita ima taringot tu universalitas keselamatan na pinatupa ni Debata.
II.
Hatorangan ni Turpuk
a. Israel Parhitean ni Debata Paluahon Angka Bangso i (ay. 20)
Songon on do hata ni Jahowa Zebaot: “Ro dope anggo sogot angka bangso dohot pangisi ni huta bolon.” (ay. 20).
Dipungka do ayat parjolo ni turpuk on (ay. 20) dohot sada formula hata panurirangon na khas: “Songon on do hata ni Jahowa Zebaot” (Beginilah firman TUHAN Semesta Alam), na mangondolhon huaso (otoritas ilahi) dohot hasisintong ni panurirangon i. Goar ‘Jahowa Zebaot” martudutudu tu parhuasoon na universal ni Debata. Ndada marhuaso Ibana holan di bangso Israel alai dohot tu saluhut bangso marhite angka pardalanan sejarah ni angka bangso i. Ia pandohan “Ro dope anggo sogot” (masih akan datang lagi) martudutudu tu orientasi masa depan profetis. Haluaon ni angka bangso i ndada ala ni dampak perkembangan/gejolak politik ni Israel alai ala inisiatif (tindakan aktif) ni Debata sandiri di bagasan pardalanan sejarah ni angka bangso i. Diungkap Debata roha ni angka bangso i dohot pangisina sudena ro marsomba dohot mangalului Debata (ay. 21). Pandohan, “angka huta bolon” (banyak kota) manggombarhon bidang ni inganan haroroan ni angka bangso i, manang lintas wilayah geografis. Adong parhusoran ni pangantusion borhat sian konteks on. Ndada Israel i gabe ujung ni dalan haluaon sipamasaon ni Debata. Alai gabe parhitean (sarana) na ma Israel. Ai nunga dilumbahon Debata hian tu si Abaraham di 1 Musa 12: 3, “jala dapotan pasupasu marhitehite ho saluhut angka bangso ni tano on.” Marhite i haluaon ni angka bangso na pinatupa ni Debata i gabe hagogok ni bagabaga ni Debata tu si Abraham.
b. Masa Gerakan Misioner na
Masiarahan (ay.21)
“Jala laho do sogot angka pangisi ni huta na sada tu na sada nari mandok:
“Beta hita rap marsomba tu bohi ni Jahowa, jala mangalului Jahowa Zebaot!
Ahu pe naeng dohot do laho tusi.” (ay. 21)
Molo di ayat 20 diondolhon taringot tu haroro ni angka bangso marsomba dohot mangalului Jahowa Zebaot, ia di ayat 21 on dipatuduhon do sada dinamika internal ni angka bangso i dohot angka pangisina. “Jadi laho do sogot angka pangisi ni huta na sada tu na sada nari” (penduduk kota yang satu akan pergi kepada penduduk kota yang lain). Masitopotan nasida pajumpang laho pasadahon tahi mangalului Debata. Ndada sian roharoha nasida di sangkap i alai na tinogutogu ni Debata do marhite TondiNa tumanda asi ni rohaNa. Laos adong gerakan misioner ni angka bangso i, masiarahan nasida, masibetabetaan mandok, “Beta hita rap …” Dipatuduhon sian pandohan i respon sukarela. Ndang adong paksaan. Sian tulus ni roha do mardongan pos ni roha nasida borhat. Taida marhite na masiarahan on dihirim nasida jumpang haluaon na bersifat relasional dohot partisipatif.
“Beta hita rap marsomba tu bohi ni Jahowa,” Lembaga Alkitab Indonesia (LAI) menerjemahkan hata ‘marsomba tu bohi ni Jahowa’ di hata Indonesia dipangke hata ‘melunakkan hati TUHAN’. Molo talapati sian hata haborhatanna di hata Heber (lehallot et pene YHWH), ‘memohon wajah TUHAN atau mencari kemurhan hati TUHAN’. Asa pandohan ‘mencari kemurahan hati TUHAN’ dipatudos ma lapatanna ‘meminta Allah berkenan memberi’. ‘Melunakkan hati’ marlapatan memohon agar Allah menunjukkan belas kasih-Nya.’ Alai ndada marlapatan gabe ala ni sibahenon ni jolma i gabe marasi ni roha Debata. Alai siala na dipatutoru jolma i do dirina di jolo ni Debata. Ia di hata Batak pandohan ‘merendahkan diri di hadapan Allah’ dipatudoshon tu na marsomba. I do asa dipangke hata ‘marsomba tu bohi ni Jahowa.’ Artina, ndang marasing lapatan ni na dua pandohan i mangihuthon konteks ni turpuk on ima mangido asi ni roha ni Debata.
c. Parsombaon na Universal
(ay. 22)
“Tongon tahe ro do sogot
angka bangso bolon dohot parbegu angka
na marhuaso
mangalului Jahowa Zebaot di Jerusalem jala marsomba tu bohi ni Jahowa” (ay. 22)
Di dua ayat na
parjolo ditaringoti haroro ni angka bangso laho
marsomba dohot mangalului Debata. Di
ayat 23 on dipaboa adong sian tongatonga ni angka bangso i ima
angka bangso parbegu na
marhuaso ro marsomba
tu Debata. “Suku-suku bangsa yang kuat”
Pandohan bangso parbegu na
marhuaso martudutudu
tu
angka bangso na so mananda Debata jala parhuaso di bidang politik dohot
militer. Jadi, angka bangso i nang pe didok parhuaso alai ingkon
gabe unduk tu Debata. Ndada
tumimbo hasangapon ni nasida sian Debata sandiri,
Pargogo na so hatudosan. Jala Jerusalem na gabe
inganan situjuon nasida laho marsomba
tu Jahowa. Asa, mansai ringkot do hajongjongan
ni Jerusalem
laho marsomba tu Debata.
Digoar
di Jerusalem ima
‘pusat ziarah ekahatologis’.Pinmat adong tolu na ginombarhon
ni hajongjongan ni Jerusalem. Ima na
parjolo, tanda parmianan ni Debata, tanda parpadanan na
pinaimbaru dohot pusat pemerintahan
ilahi.
Asa, mamgihuthon sangkap haluaon ni
Debata di angka
bangso taida sifatna:
-
Universal (torop na marsaulihon
asi ni rohaNa)
- Transformatif (mendorong penyembahan)
- Eskhatologis
(orientasi pada masa depan pemulihan relasi)
d. Pandonganion ni
Debata
gabe panindangion tu angka bangso (ay. 23)
“Songon on do hata ni Jahowa Zebaot: I ma angka ari parsigaungan ni sampulu halak sian saluhut dila ni bangso parbegu,”
Pandohan “Songon on do hata ni Jahowa Zebaot”, martudutudu tu ‘otoritas ilahi’. Paboa nasa panurirangon ima borhat sian sangkap ni Debata ndada sian roha ni angka panurirang . Marulakulak do formula ni pandohan on disuarahon angka panurirang uju pasahathon barita haluaon sian Debata. “I ma angka ari” (Pada waktu itu). Pandohan on martudutudu tu partingkian haluaon pinatupa ni Debata. Mangihuthon sejarahna pandohan on marpardomuan tu partingkian dung habuangan. Alai mangihuthon panatapan teologis, adong dimensi eskhatologis — di na pinaua ni Debata bangso Israel sian Babel marhite na dipillit Debata si Koresh, halak Persia, gabe na manogihon bangso i mulak tu Jerusalem. Laos merhite haluaon ni halak Israel i marpanghorhon tu haluaon tu saluhut bangso. “sampulu halak sian saluhut dila ni bangso parbegu” (sepuluh orang dari berbagai bahasa dan bangsa). Bilangan ‘sampulu’ dison ndada bilangan ‘nominal’ alai martudutudu tu saluhut bangso dohot parhataan na manggombarhon haluaon sipatupaon ni Debata na universal.
“asa marsigantung nasida tu suhisuhi ni ulos ni sada halak Jahudi” (akan memegang erat ujung jubah seorang Yahudi). Martudutudu tu gambaran simbolis do pandohan ‘marsigantung tu suhisuhi ni ulos’ dison. Mangihuthon hasomalan ni halak Timur Dekat Kuno marlapatan do i tanda na marpangidoan, marsigantung, dohot mamparsangapi. Secara teologis, dipatuduhon i do hasasaut ni hata Panurirang Jesaya, "Hametmeton do i anggo tung holan naposongku ho patindang angka marga ni Jakob dohot manogihon mulak angka pasipasi sian Israel; nunga Hulehon ho huhut bahen panondang di angka parbegu, gabe parhitean ni hatuaonKu ho ro di ujung ni tano on” (Jes 49:6). “Rap hita sauduran” (kami mau pergi bersamamu). Prasa on patuduhon na adong sihol ni roha dohot haradeon ni angka bangso parbegu naeng masuk tu punguan ni angka na porsea rap mardalan di bagasan Tuhan i. Haradeon ni angka bangso i ndada ala ni hajongjongan ni bangso Israel alai ala naung dibege nasida taringot tu pandonganion ni Debata di bangso i. “ai nunga hubege hami: Debata do donganmuna”. Laos jumpang do na nidok ni ayat di bagasan Jesus Kristus na digoar Immanuel, na marlapatan Donganta ma Debata (Mat. 1:23).
III.
Sipahusorhusoron
a.
Haluaon ni Debata: Haluaon na
Universal
Marhite panurirangon ni si Sakaria
on dipatuduho tu hita
taringot tu angkap haluaon na universal sipamasaon ni Debata.
Ndada
holan terbatas di halak Israel sangkap haluaonNa i alai dohot do angka bangso parbegu gabe
mandai las ni roha
ala parsidohot nasida
manjalo haluaon sian Debata. Ingkon ro do sogot
agka bangso i mangalului dohot marsomba tu Debata. Ia
haluaon na sian Debata
ndada bersifat eksklusif
tu sada bangso, alai gabe basabasa ni Debata
tu sude bangso. Songon i nang huria di partingkian sinuaeng dijou asa gabe pasupasu tu saluhut halak.
Ro do angka bangso parbegu mangalului Debata ndada
alani Israel
naung gabe bangso ni Debata. Alai siala dibege
nasid songon dia
pandonganion ni Debata di halak Israel. Tung
gok
pangalaosion do ia Israel. Alai ndang
hot do holong dohot asi ni roha ni Debatai nasida.
Sai marpangulahi do roha ni Debata di bangso i. On ma ondolan
ni panindangion i, parasiroha godang do Debata, sai marpangulahi do
rohaNa. Dibahen i, angka naung manjalo asi ni
orha ni Debata di
bagasan ngoluna, naeng ma dipatuduhon i ngolu na gok asi ni roha,
holong, sai di bagasan
hasintongan dohot
dame. Haluaon ni saluut
bangso marharoroan do i sian ngolu ni angka na satia mardalan
mangihuthon hatiuron ni
Debata. Saleleng na mian di bagasan ngolu
na marhabadiaon huria i, gok holong dohot parasinirohaon, gabe ditubuhon i do panindangion sian angka
na humaliang mandok: “Huida
hami Tuhan i di tongatongamuna”. Amen

Posting Komentar untuk "Sermon Jamita MINGGU, Sakaria 8: 20 – 23"